آموزش رایگان برق خودرو – معرفی ابزارهای حرفه‌ای عیب‌یابی (قسمت 2)

مهم‌ترین ابزارهای عیب‌یابی برق خودرو شامل تست لامپ، مولتی‌متر و دستگاه دیاگ می‌شوند – سه ابزار پایه‌ای که هر تعمیرکار قبل از ورود به عیب‌یابی حرفه‌ای باید با آن‌ها آشنا باشد. اگرچه دنیای ابزارهای عیب‌یابی بسیار گسترده است، در اینجا روی همین ابزارهای پایه تمرکز کرده‌ایم؛ ابزارهایی که تسلط بر آن‌ها، برای کسانی که قصد دارند این حرفه را به‌صورت اصولی در دوره های تخصصی خودرو ایمگ دنبال کنند، ضروری است.

معرفی ابزارهای تست و عیب‌یابی سیستم برق خودرو

در عیب‌یابی سیستم‌های الکترونیکی خودرو، انتخاب ابزار مناسب نه تنها کار را سریع‌تر می‌کند، بلکه از آسیب رسیدن به مدارات حساس نیز جلوگیری می‌کند.

تست لامپ

یکی از معروف‌ترین، واضح‌ترین، جذاب‌ترین و کارآمدترین ابزارها، تست لامپ است. تست‌ لامپ‌ها در شکل‌های مختلفی وجود دارند. تستر لامپی که در تصویر ملاحظه می‌کنید، تست لامپ مثبت و منفی است که می‌توانیم برای تشخیص وجود برق مثبت یا منفی در مدارات از آن استفاده کنیم. استفاده از این ابزار بسیار ساده است و خروجی‌های فوری به ما می‌دهد.

مولتی‌متر

یکی دیگر از اجزای پرکاربرد برای اندازه‌گیری در سیستم‌های الکتریکی، مولتی‌متر است. در لغت “مولتی” به معنی چند و “متر” به معنی سنجه است؛ یعنی ابزاری که چند کمیت را با هم می‌سنجد. مهم‌ترین کمیتی که مولتی‌مترها برای ما می‌سنجند شامل موارد زیر است:

• ولتاژ (Voltage)
• شدت جریان یا آمپر (Amperage)
• مقاومت الکتریکی (Resistance)
• تست اتصال کوتاه (بیزر)
• تست دیود و بررسی خازن‌ها و ترانزیستورها
• مولتی‌پراب (Multi-Probe)

از ابزارهایی که به تازگی وارد بازار عیب‌یابی سیستم‌های الکتریکی شده، مولتی‌پراب است. مولتی‌پراب شبیه به مولتی‌متر است اما کمی هوشمندتر عمل می‌کند. با کمک مولتی‌پراب‌ها می‌توانیم بخش‌هایی از مجموعه‌های سیگنالی و تست‌های خاص را بررسی کنیم. کار با این ابزار به دلیل هوشمندی آن، دقت عیب‌یابی را در خودروهای مدرن به‌شدت افزایش می‌دهد.

دستگاه دیاگ

یکی دیگر از ابزارهای بسیار کارآمد، دستگاه دیاگ است. از طریق اتصال دستگاه دیاگ به خودرو، می‌توانیم به پارامترهای متنوع، ولتاژها و شدت جریان‌ها در یونیت‌های کنترل الکترونیکی (ECU) دسترسی داشته باشیم. مدل‌های بسیار متنوعی از دیاگ‌های پورتابل (قابل حمل) و تاچ در بازار وجود دارد که تقریباً در تمام تعمیرگاه‌های حرفه‌ای استفاده می‌شوند.نکات ایمنی در انتخاب ابزار عیب‌یابیاستفاده مفید و مناسب از هرکدام از این ابزارها برای عیب‌یابی، وابسته به دو فاکتور مهم است:مجوز استفاده: آیا اجازه داریم از آن ابزار خاص در مدار مورد نظر استفاده کنیم؟ به عنوان مثال، در مدارهای حساس مانند مدار ایربگ، به هیچ وجه اجازه استفاده از تست لامپ (مخصوصاً تست لامپ‌های قدیمی با لامپ‌های قوی) را نداریم، چرا که ممکن است باعث فعال شدن چاشنی شود.سطح پیچیدگی: همیشه از ساده‌ترین ابزار شروع کنید. تست لامپ ساده‌ترین خروجی را می‌دهد و استفاده از آن در مدارات مجاز، بسیار سریع و کمک‌کننده است.

پس از شناخت کلیات ابزارها، در قسمت بعد به صورت اختصاصی وارد جزئیات کار با مولتی‌متر دیجیتال و اتوماتیک شده‌ایم تا نحوه اندازه‌گیری دقیق پارامترها را روی خودرو ببینید.

سوالات متداول

آیا برای شروع عیب‌یابی برق خودرو حتماً به دستگاه دیاگ نیاز داریم؟

خیر؛ برای شروع، تسلط بر ابزارهای ساده‌تر مثل تست لامپ و مولتی‌متر ضروری‌تر است. دیاگ در مراحل پیشرفته‌تر برای تحلیل پارامترهای دیجیتال استفاده می‌شود.

تفاوت مولتی‌متر و مولتی‌پراب چیست؟

مولتی‌پراب‌ها هوشمندتر بوده و برای بررسی سیگنال‌های خاص و پیشرفته در خودروهای جدید طراحی شده‌اند، در حالی که مولتی‌متر ابزاری عمومی برای اندازه‌گیری کمیت‌های پایه است.