عملکرد مدار قفل مرکزی پژو 206 فول ماکس

قفل مرکزی پژو ۲۰۶ فول‌ماکس (مدل مالتی‌پلکس فرانسوی) توسط واحد BSI کنترل می‌شود: سیگنال ریموت یا سوئیچ درب از طریق شبکه VAN به BSI می‌رسد و BSI با فعال‌کردن رله‌های داخلی خود (که مستقیماً روی برد BSI، زیر داشبورد سمت راننده، قرار دارند) فرمان قفل یا باز کردن را به پمپ‌های درها ارسال می‌کند. درک درست این مدارات، بخشی از مهارت‌هایی است که در دوره آموزش تعمیرات مالتی‌پلکس خودرو به‌صورت عملی آموزش داده می‌شود. اگر خودروی شما مدل پایین (غیرمالتی‌پلکس) است، این مقاله برایتان کاربردی نیست و بهتر است مقاله عملکرد قفل مرکزی پژو / سمند ساده را بخوانید. در ادامه، عملکرد این مدار با ریموت و با سوئیچ روی درب، محل رله‌ها، و نقشه سیم‌کشی درب ۲۰۶ فرانسه را بررسی می‌کنیم. برای آشنایی با اجزای سیستم قفل مرکزی و تاریخچه آن، مقاله راهنمای کامل سیستم قفل مرکزی خودرو را بخوانید.

نحوه عملکرد مدار قفل مرکزی پژو 206 با استفاده از ریموت

زمانی که دکمه‌های قفل‌کردن یا باز کردن قفل روی ریموت کلید فشرده می‌شود. درصورتی‌که فاصله بین ریموت و خودرو در محدوده تعریف شده باشد. واحد CoM2000 سیگنال‌های ریموت را دریافت کرده و آن را رمزگشایی می‌کند. پس از اینکه تشخیص داد فرمان (قفل /باز کردن) چیست، آن را از طریق پروتکل VAN BODY به سمت BSI ارسال می‌کند. BSI فرمان را دریافت می‌کند. سپس وضعیت موجود را بررسی کرده و پس از نتیجه‌گیری فرمان موردنظر که قفل‌کردن یا باز کردن است را به سمت محرک‌های درها ارسال می‌کند. این فرمان را از طریق فعال‌کردن رله‌های RL5A و RL5B که در قسمت زیرین BSI قرار دارد انجام می‌شود. شکل 2 شماتیک و شکل 3 محل قرارگرفتن داخل BSI ، این دو رله را نشان می‌دهد.

1- رله قفل‌کردن 2- رله باز کردن قفل
شکل 2- شماتیک رله‌های قفل‌کردن و باز کردن داخل BSI

1- رله قفل‌کردن 2- رله باز کردن قفل
شکل 3- برد BSI و محل قرارگرفتن رله‌های قفل‌کردن و باز کردن داخل آن

بوبین‌های این دو رله دارای یک‌پایه برق +12 ولت است و پایه دیگر آن توسط IC روی برد BSI کنترل می‌شود. هنگامی که BSI بخواهد هر کدام از رله‌ها را فعال کند یک منفی به پایه دیگر بوبین رله‌ها داده شده و با عمل‌کردن آن رله پلاتین مربوطه وصل شده و برق به یکی از پایه‌های محرک‌های در می‌رسد پایه دیگر منفی را از طریق رله دیگر تأمین می‌کند. شکل 4 مسیر جریان مثبت و منفی و سیگنال شبکه را نشان می‌دهد

A- برق مثبت 12 B- برق منفی C- سیگنال بیان روی خط شبکه VAN
1- پایه‌های شبکه VAN Body
شکل 4- مسیر جریان برق در زمان فعال‌کردن قفل با کمک کلید قفل روی سوئیچ

همانطور که در شکل مشاهده می‌شود. یونیت COM2000 پس از دریافت سیگنال قفل‌کردن، پیامی را از طریق پایه‌های 1 و 3 خودش روی شبکه VAN به سمت BSI ارسال می‌کند. نود BSI این پیام را از طریق پایه 38 و 40 کانکتور 40 پایه سفید دریافت می‌کند. پس از تجزیه‌وتحلیل پیام در صورت لزوم به بوبین رله RL5A منفی می‌دهد. در نتیجه پلاتین رله وصل می‌شود. برق مثبت باتری پس از عبور از فیوز MF4 یونیت BM34 وارد BSI می‌شود و از فیوز F16 عبور می‌کند و پس از عبور از پلاتین رله RL5A به پایه 15 کانکتور 16 پایه خاکستری از BSI خارج می‌شود. به سمت تمامی محرک‌های پمپ‌های در می‌رود. وارد تمامی پمپ‌های در می‌شود از پایه دیگر خارج شده و پس از یکی شده همه به سمت پایه 13 کانکتور 16 پایه خاکستری BSI شده و از طریق پلاتین رله RL5B در نهایت به بدنه می‌رسد.
در مورد باز کردن قفل‌ها واحد BSI باعث فعال شدن رله RL5B می‌شود. مثبت از طریق این پایه (13) و منفی از طریق پایه (15) BSI به‌تمامی محرک‌های پمپ درها ارسال می‌شود.

رله قفل مرکزی ۲۰۶ کجاست؟

بسیاری از کاربران و تعمیرکاران به دنبال محل فیزیکی این رله هستند. در پژو ۲۰۶ مالتی‌پلکس، رله‌های قفل مرکزی به صورت داخلی روی برد BSI (داخل اتاق، زیر داشبورد سمت راننده) نصب شده‌اند.

• نکته تخصصی: برخلاف مدل‌های قدیمی (غیر مالتی‌پلکس) که رله جداگانه داشتند، در مدل‌های جدید خرابی قفل مرکزی معمولاً نیاز به بررسی تخصصی برد BSI دارد.

نحوه عملکرد مدار قفل مرکزی پژو 206 با استفاده از سوئیچ روی درب

هنگامی که سوئیچ روی قفل در سمت راننده یا شاگرد قرار داده می‌شد و به سمت باز کردن یا قفل‌کردن چرخانده می‌شود. ابتدا یک سیگنال از در مربوطه به سمت BSI ارسال می‌شود. سپس BSI آن را تجزیه‌وتحلیل کرده و متناسب با آن رله قفل‌کن یا بازکن را فعال می‌کند. ادامه مسیر مانند حالت قبل خواهد بود. شکل 5 این مسیر را نشان می‌دهد.

A- برق مثبت 12 B- برق منفی C- سیگنال منفی از کلید واحد روی در
شکل 5- مسیر جریان برق در زمان باز کردن قفل با کمک کلید روی در راننده

بر اساس شکل 5 هنگامی سوئیچ در راننده به سمت باز کردن قفل چرخانده می‌شود جریان منفی از پایه 6 مجموعه قفل در سمت راننده خارج می‌شود. این سیگنال به پایه 5 کانکتور 40 پایه سفید BSI می‌رسد و واحد BSI را از فرمان جدید مطلع می‌کند. واحد BSI شرایط موجود را بر اساس فرمان دریافت شده از واحد در بررسی می‌کند و در صورت لزوم فرمان باز شدن قفل درها را صادر می‌کنند برای این کار بوبین رله RL5B را فعال کرده در نتیجه جریان برق مثبت از طریق پلاتین این رله و پایه 13 (کانکتور 16 پایه خاکستری) به سمت تمامی پمپ‌های در ارسال می‌شود. منفی محرک‌های پمپ در نیز از طریق پایه 15 (کانکتور 16 پایه خاکستری) BSI تأمین می‌شود.

در پژو ۲۰۶ مالتی‌پلکس، باز و بسته کردن درب با استفاده از کلید فیزیکی (داخل قفل درب راننده)، فرآیندی متفاوت از ریموت دارد و مستقیماً با لایه‌های امنیتی شبکه در ارتباط است:

• تحریک میکروسوئیچ: با چرخاندن کلید در قفل درب راننده، یک میکروسوئیچ داخلی وضعیت را حس کرده و سیگنال زمین (Ground) را به سمت یونیت BSI ارسال می‌کند.

• تشخیص در شبکه: یونیت BSI این تغییر ولتاژ را به عنوان فرمان قفل یا باز شدن کل خودرو تفسیر می‌کند.

• فعال‌سازی رله‌ها: BSI فرمان را به رله‌های قفل مرکزی (که داخل خود یونیت BSI تعبیه شده‌اند) صادر می‌کند تا تمام پمپ‌ها به صورت همزمان عمل کنند.

تحلیل نقشه سیم‌کشی درب ۲۰۶ (مدل فرانسه)

طبق نقشه سیم‌کشی درب ۲۰۶  سیم‌های مربوط به میکروسوئیچ قفل درب راننده معمولاً به کانکتورهای خاکستری یا مشکی BSI وارد می‌شوند. هرگونه قطعی در این مسیر باعث می‌شود که قفل مرکزی فقط برای درب راننده عمل کند و سایر درب‌ها واکنشی نشان ندهند.

عملکردهای تکمیلی قفل مرکزی پژو 206 فول ماکس

توجه کنید، داخل واحد قفل در سمت راننده و شاگرد دو کلید ترسیم شده است یکی مخصوص سوئیچ و برای قفل‌کردن یا باز کردن است و دیگری به‌عنوان کلید لای دری عمل می‌کند. اطلاعات کلیدهای لای در نیز از طریق همان پایه 6 کانکتور (6 پایه قهوه‌ای) قفل در سمت راننده به BSI ارسال می‌شود. به عبارت ساده‌تر چه در راننده از حالت قفل خارج شود و چه در باز شود. واحد BSI از یک‌پایه سیگنال منفی دریافت می‌کند؛ اما تفاوت در آنجا است که هنگامی که قفل در باز می‌شود سیگنال ارسالی زمان کوتاه‌تری خواهد داشت؛ چون بعد از باز شدن قفل در سوئیچ برای خارج‌شدن به حالت اول خود برگردانده می‌شود. اما هنگامی که در را باز می‌کنند تا زمانی که در باز است سیگنال منفی به BSI ارسال می‌شود. همین تفاوت بعلاوه وضعیت قبلی پمپ درها سبب می‌شود BSI تشخیص دهد در باز است و یا قفل در باز شده است. در زمان باز بودن در از طریق شبکه VAN Body به یونیت پشت آمپر اطلاع داده می‌شود که لامپ هشداری باز بودن در را روشن کند. بعلاوه فرمان زدن فلاشر (یک یا دو بار) نیز از طریق BSI صادر می‌شود.

سنسور درب ۲۰۶ (کلید لای‌دری) کجاست؟

سنسور یا کلید لای‌دری (که وضعیت باز یا بسته بودن هر درب را تشخیص می‌دهد) داخل همان مجموعه قفل درب طراحی شده و به‌صورت مجزا نصب نمی‌شود. این کلید از طریق پایه ۶ کانکتور قفل درب (کانکتور ۶ پایه قهوه‌ای) سیگنال منفی خود را به BSI ارسال می‌کند تا وضعیت باز/بسته بودن درها و روشن‌شدن چراغ هشدار مربوطه مشخص شود.

در مقاله‌های بعدی چند مدار قفل مرکزی دیگر مانند عملکرد قفل مرکزی سمند و دنا و عملکرد قفل مرکزی سمند و سورن پلاس مورد بررسی قرار خواهد گرفت و در نهایت به عیب‌یابی این سیستم پرداخته می‌شود.

سوالات متداول

قفل مرکزی ۲۰۶ فول ماکس چگونه کار می‌کند؟

با فشردن دکمه ریموت یا چرخاندن سوئیچ روی درب، سیگنال از طریق شبکه VAN به واحد BSI ارسال می‌شود. BSI فرمان را تحلیل کرده و با فعال‌کردن رله داخلی خود (RL5A برای قفل، RL5B برای باز کردن)، برق را به تمام پمپ‌های محرک درها می‌فرستد تا همزمان عمل کنند.

رله‌های قفل مرکزی ۲۰۶ کجا قرار دارند؟

برخلاف مدل‌های قدیمی (غیرمالتی‌پلکس) که رله جداگانه داشتند، در ۲۰۶ فول‌ماکس رله‌های قفل مرکزی به‌صورت داخلی روی برد BSI (داخل اتاق، زیر داشبورد سمت راننده) قرار دارند.

چرا قفل مرکزی گاهی فقط برای درب راننده عمل می‌کند؟

سیم‌های میکروسوئیچ قفل درب راننده به کانکتورهای خاکستری یا مشکی BSI متصل می‌شوند. هرگونه قطعی در این مسیر باعث می‌شود فرمان فقط تا درب راننده اجرا شود و سایر درب‌ها واکنشی نشان ندهند.

تفاوت قفل مرکزی ۲۰۶ مالتی‌پلکس با مدل پایین چیست؟

در مدل‌های قدیمی (غیرمالتی‌پلکس) رله قفل مرکزی به‌صورت جداگانه و مستقل نصب شده بود، اما در مدل مالتی‌پلکس فرانسوی، این رله‌ها داخل واحد BSI تعبیه شده‌اند و فرمان‌دهی از طریق شبکه VAN انجام می‌شود.

نویسنده: مهندس بهروز خطیبی