رگولاتور فشار سوخت (که به آن رگلاتور پمپ بنزین یا فشارشکن بنزین هم می‌گویند) قطعه‌ای در سیستم سوخت‌رسانی انژکتوری است که فشار بنزین پشت انژکتورها را در حد استاندارد نگه می‌دارد. پمپ بنزین همیشه بیشتر از نیاز موتور فشار تولید می‌کند و رگولاتور، سوخت اضافه را از مسیر برگشت به باک برمی‌گرداند. در خودروهای انژکتوری رایج مثل پژو ۴۰۵، این فشار حدود ۳ تا ۳.۵ بار تنظیم می‌شود.
رگولاتور فشار سوخت سه نوع رایج دارد. نوع اول رگولاتور انتهای ریل سوخت است که با خلأ مانیفولد فشار را کم و زیاد می‌کند. نوع دوم سوپاپ فشارشکن ساده داخل پمپ بنزین یا فیلتر است که فشار را ثابت نگه می‌دارد و در بیشتر خودروهای یورو ۴ ایرانی دیده می‌شود. نوع سوم سیستم بدون رگولاتور است که فشار را با کنترل دور پمپ بنزین تنظیم می‌کند. اگر به دنبال نشانه‌ها و روش تست این قطعه هستید، مقاله علائم خرابی فشار شکن پمپ بنزین را بخوانید.
آنچه در این مقاله خواهید خواند...
وظیفه رگولاتور فشار سوخت چیست؟ نقش آن در تزریق دقیق انژکتور
در مقاله سیستم سوخت‌رسانی انژکتوری با ساختار و عملکرد این سیستم آشنا شدید. هر سوزن انژکتور به‌صورت ساده یک شیر برقی است که می‌توان به آن فرمان باز شدن یا بسته شدن داد. باز شدن انژکتور زمانی میتواند ارزش داشته باشد که پشت سوزن انژکتور فشار سوخت وجود داشته باشد که با باز شدن آن سوخت به مانیفولد هوا ( یا اتاق احتراق) تزریق شود. بنابراین میزان وارد شدن سوخت به اتاق احتراق به دو پارامتر مربوط خواهد بود که در شکل 1 نشان داده شده است.
شکل 1- پارامترهای موثر در میزان جرم سوخت ارسالی به اتاق احتراق
همانطور که در شکل 1 نیز مشاهده می‌شود. در کنار پارامتر میزان باز بودن انژکتور، پارامتر فشار سوخت نیز اهمیت فراوانی دارد. اگر فشار سوخت پشت انژکتور بیشتر یا کمتر حد استاندارد باشد، در مقدار پاشش سوخت تاثیر گذاشته و در نهایت میتواند سبب تغییر نسبت هوا به سوخت شود. تغییر نسبت هوا به سوخت میتواند باعث افزایش آلایندگی، کاهش راندمان موتور و یا افزایش دمای کاری موتور شود. بنابراین فشار سوخت نقش بسیار مهمی در عملکرد این سیستم دارد. انژکتورها نقش زیادی بر روی فشار سوخت ندارند. فشار سوخت توسط پمپ بنزین تامین می‌شود. اما پمپ بنزین یک موتور DC با دور ثابت است بنابراین همواره یک دبی و یک فشار خاص را میتواند تولید کند و برای اینکه در تمامی حالات بتواند فشار را تامین کند، معمولاً فشار پمپ بنزین بیش از حد نیاز موتور طراحی می‌شود. اگر بخواهیم فشار پشت انژکتور در حد مناسبی باشد لازم است که این فشار در مدار کنترل شود. در سیستم انژکتور فشار سوخت به دو روش تنظیم می‌شود. (شکل 2)
شکل 2- دسته بندی روش‌های رگولاتور فشار سوخت در سیستم انژکتوری
همانطور که در شکل 2 ملاحظه می‌شود می‌توان با قرار دادن یک سوپاپ کنترل فشار (فشار شکن) در مسیر خروجی پمپ بنزین، فشار مازاد را به داخل باک برگرداند. در این روش پارامترهای دیگر مانند تغییرات فشار مانیفولد، بار موتور روی فشار شکن پمپ بنزین تاثیر چندانی ندارد بنابراین همواره فشار مسیر سوخت تا انژکتورها در یک عدد ثابت باقی خواهد ماند. اما اگر بخواهیم پارامترهای دیگر را نیز تاثیر دهیم بهتر است از روش فشار متغیر استفاده کنیم. در ادامه هر گروه تشریح خواهد شود.
طرز کار رگولاتور ریل سوخت؛ فشار متغیر با خلأ مانیفولد
متداول‌ترین روش در سیستم‌های انژکتوری از نوع MPI استفاده از رگلاتور در انتهای ریل سوخت است. شکل 3 نمونه‌ای از این نوع رگولاتور را نشان می‌دهد.
شکل 3- نمونه رگولاتور ریل سوخت- پژو 405
برای اینکه بهتر با نحوه کار رگولاتور آشنا شوید شکل 4 محل نصب و نحوه ارتباط آن را با اجزا مختلف نشان می‌دهد. است.
1- ریل سوخت 2- رگولاتور فشار سوخت 3- دریچه گاز 4- لوله برگشت سوخت 5- پمپ بنزین
6- باک 7- فیلتر سوخت 8- مانیفولد هوا 9- لوله تغذیه سوخت
شکل 4- موقعیت نصب رگولاتور فشار سوخت در مدار سوخت
همانطور که در این شکل مشاهده می‌شود رگولاتور فشار سوخت در انتهای ریل سوخت قرار دارد اجزا داخلی این نوع رگولاتور در شکل 4 نشان داده شده است.
1- فنر 2- دیافراگم 3- سوزن کنترل مجرا خروجی 4- مجرای ورودی سوخت
5- مجرای برگشت به باک 5- مجرای اتصال به مانیفولد هوا
شکل 5- اجزا اداخلی رگولاتور ریل سوخت
بنزین از انتهای ریل سوخت به مجرای ورودی رگولاتور (شماره 4) می‌رسد، از آنجا به محفظه زیر دیافراگم راه پیدا می‌کند. در محفظه بالا دیافراگم یک فنر (شماره 1) قرار دارد. که دیافراگم (شماره 2) را به سمت پایین فشار می‌دهد. سوزن کنترل مجرای خروجی (شماره 3) مسیر برگشت به باک را بسته نگه می‌دارد. در واقع آنچه مجرای خروجی را کنترل می‌کند، پارامترهای زیر است
نیروی حاصل از فشار بنزین – نیروی فنر – نیروی حاصل از خلأ مانیفولد
فشار پمپ‌بنزین و نیروی فنر همواره عددی ثابت هستند. اما نیروی حاصل از خلأ مانیفولد متناسب با میزان فشرده‌شدن پدال گاز و بار موتور تغییر می‌کند. اگر حاصل‌جمع نیروی خلأ مانیفولد و نیروی فشار بنزین بتواند بر نیروی فنر غلبه کند مجرای خروجی بار شده و بخشی از بنزین به سمت باک بر می‌گردد. زمانی که دریچه گاز زاویه کمی دارد، خلأ مانیفولد بیشتر است و بخشی از سوخت از طریق رگولاتور به باک بر می‌گردد. رگولاتور فشار سوخت را حدود 3 الی 3.5 بار (bar) و متناسب با خلا مانیفولد تثبیت کند. عیب‌یابی سیستم سوخت‌رسانی و انژکتور، به‌صورت عملی روی خودروهای پژو، سمند و پراید، در دوره آموزش تنظیم موتور خودرو تمرین می‌شود.
دوره آموزش تنظیم موتور خودرو داخلی
در مجموعه آموزشی ایمگ، با آموزش کاملاً عملی و تخصصی بر عیب‌یابی و تنظیم موتور خودروهای پژو، سمند و پراید با دستگاه دیاگ، تحلیل سنسورها و عملگرها و نقشه‌خوانی انژکتور خودرو مسلط شوید.
مشاهده سرفصل‌ها و ثبت‌نام در دوره ←
1- پیچ کنترل فشار ریل سوخت 2-ریل سوخت 3- سوپاپ کنترل فشار 4- لوله تغذیه 5- لوله برگشت
A- رگولاتور فشارشکن روی پوپ بنزین B- رگولاتور فشارشکن روی فیلتر داخل مسیر
1- مجرای تست فشار 2- سنسور فشار سوخت 3-(ECM) 4- رله دوبل 5- سوییچ اینرسی
